BẦU CỬ THỜI NÔNG ĐỨC MẠNH!

 

BẦU CỬ HỘI ĐỒNG NHÂN DÂN NHIỆM K̀  2004-2009:

 

VẪN CÁI TR̉ ĐẦU VOI ĐUÔI CHUỘT!

 

·                    Các bảng cấm, những rào cản và các sàng lọc

·                    Vừa thổi c̣i vừa đá banh

·                    „Ngừơi dân có cửa để chọn lựa hiền tài ?(!)

·                    „Kê khai tài sản nhưng không công khai!“

 

 

TRẦN DƯƠNG

  

Những con số kỉ lục của số cử tri đi bầu!

 

Tờ Nhân dân, tờ báo của ĐCSVN, đă cho biết ở Hà nội đă có 99,8 cử đi đă đi bầu Hội đồng nhân dân (HĐND) thành phố ngày Chủ nhật 25.4, ở Sài g̣n cũng tương tự. Cũng vẫn theo thông tin của chế độ, th́ ngay tại các tỉnh Tây nguyên nơi vừa mới có những cuộc biểu t́nh chống đối nhà cầm quyền cũng xấp xỉ 100% cử tri đi bầu các HĐND ở đây. Chẳng hạn như tờ báo điện tử của ĐCSVN ngày 26.4 đă đưa tin:

„Trước giờ đóng ḥm phiếu, 99,53% cử tri tỉnh Đăk Lăk, 99,35% cử tri tỉnh Gia Lai, 98,59% cử tri tỉnh Đăk Nông và 99,98% cử tri tỉnh Kon Tum đă đến địa điểm bỏ phiếu, tự tay bỏ lá phiếu lựa chọn người ḿnh tin tưởng tham gia chính quyền .“

Nếu những con số đưa ra của các cơ quan báo chí của ĐCSVN là đúng th́ ngừơi ta nghĩ rằng, hoặc cử tri VN có ư thức công dân cao nhất trên thế giới, hay là ĐCSVN đă có tài đặc biệt khiến cho 100% cử tri đă tham gia bầu cử, hoặc đây chỉ là những con số thêu dệt phóng đại! Thật vậy, tại những nứơc dân chủ lâu đời không có nơi nào đạt được con số cao như vậy cả. Những cuộc bầu cử ở Mĩ cũng chỉ thu hút được trên dứơi 50% cử tri, c̣n ở Âu châu khoảng 60-70%.

Tài đặc biệt của những ngừơi cầm đầu CSVN là có những bộ máy công an ch́m và nổi gài ngay trong các phường, quận, huyện để kiểm tra và theo dơi ai không chịu đi bầu. Và nếu cần th́ họ có thể đưa ra những con số tuỳ ư. Chính v́ thế mới đạt được con số kỉ lục cao như vậy. Việc này cũng đă từng diễn ra ở cựu Liên xô và các nước CS Đông Âu cũ trước đây. Nhưng nay chẳng c̣n ngừơi dân nào ở những nuớc này coi đó là dân chủ mà chỉ là những hành động áp chế, phản dân chủ!

 

Các Luật tổ chức và Luật bầu cử HĐND

 và UBND ḱ này có những đặc điểm ǵ ?

 

Ngày Chủ nhật 25.4.04 đă diễn ra những cuộc bầu cử HĐND các cấp thành phố, tỉnh, quận, huyện, xă và phường ở trên toàn quốc. Cả nước có trên 51 triệu cử tri. Trước đây không lâu, vào giữa tháng 1.04, đă có một Hội nghị toàn quốc phát động công việc này với sự tham dự của Thủ tứơng Phan Văn Khải và Uỷ viên BCT kiêm Trửơng ban Tổ chức Trung ương Trần Đ́nh Hoan.

Về nguyên tắc, trong những cuộc bầu cử này người dân trong mỗi địa phương sẽ bầu ra những đại biểu để thay mặt ḿnh làm việc trong các HĐND và Uỷ ban nhân dân (UBND). Thành thử ra những cuộc bầu cử này rất quan trọng. V́ HĐND và UBND là những cơ quan chính quyền do dân cử ở cấp cơ sở, liên hệ trực tiếp tới quyền lợi thiết thân hàng ngày của người dân.

Đúng như thế, v́ theo Luật tổ chức HĐND và UBND đă được Chủ tịch nước Trần Đức Lương kí ngày 10.12.03 th́ HĐND có thể coi như cơ quan lập pháp (quốc hội) ở cấp cơ sở, c̣n UBND là cơ quan hành pháp (chính phủ) ở địa phương. Thẩm quyền và các lănh vực hoạt động của hai cơ quan này, xuyên qua các đại biểu, bao trùm đến mọi sinh hoạt của người dân tại địa phương: Từ lănh vực giáo dục (trường học, lệ phí), kinh tế (mở tiệm ăn, buôn bán, xí nghiệp..), lao động, y tế, xă hội (bệnh viện, pḥng mạch riêng, các cơ quan từ thiện), giao thông (đường, cầu cống), luật pháp (xét xử của các toà án nhân dân, việc bắt và giam giữ), tới cả quân sự và an ninh (hội họp, biểu t́nh…). Cả vấn đề thiết thân khác và cũng đang là điểm nóng trong nhiều địa phương là vấn đề đất đai và nhà cửa, như tiêu chuẩn bồi hường đất đai nhà cửa bị chiếm hữu, tiêu chuẩn lập các khu kĩ nghệ hay các khu dân cư, tieu chuẩn mua bán đất, nhà cửa trong các khu mới này…. Những việc này cũng thuộc thẩm quyền của HĐND và  UBND.

Ở các nước dân chủ phương Tây cũng có những cơ cấu chính quyền ở các cấp địa phương. Chẳng hạn ở Mĩ cũng có quốc hội và chính quyền cấp tiểu bang và các Hội đồng thành phố…Ngừơi dân trong tiểu bang hay trong các thành phố liên hệ sẽ tham dự các cuộc bầu cử định ḱ tại địa phương đề bầu ra thống đốc tiểu bang, dân biểu tiểu bang,chủ tịch thành phố…

Thành thử ra, muốn biết một chế độ đó là dân chủ hay độc tài, ngừơi ta chỉ cần theo dơi sự hoạt động của hai cơ quan này và cách tổ chức bầu cử các đại biểu vào hai cơ quan này căn cứ theo luật pháp.

Trứơc hết nói về h́nh thức. Hai đạo luật này đă được công bố đầy đủ trên tờ Nhân dân suốt từ ngày 23-28.12.03. Về h́nh thức th́ hai đạo luật qui định tất cả các điều cần phải có trong việc tổ chức và bầu cử hai cơ quan quan trọng ở cấp cơ sở. Thậm chí đi đến cả những chi tiết như lịch tŕnh ứng cử, xét đơn, công bố danh sách ứng cử viên, danh sách cử tri…Không những thế, Luật bầu cử HĐND và UBND c̣n định ra cả các thủ tục và các bước để xét xem một ứng cử viên (UCV) có đủ những tiêu chuẩn theo luật định để tham gia vào các cuộc tranh cử làm đại biểu của HĐND hay không.

Nói một cách khác, hai đạo luật này nếu chỉ xét qua h́nh thức thôi th́ rất dân chủ. Có thể nói dân chủ hơn cả nhiều xứ dân chủ hiện nay nữa là đằng khác!

 

Nhưng thực tế th́ ra làm sao? Có thật là dân chủ không?

 

Theo luật bầu cử HĐND có 5 bước chính sau: 1.Định tiêu chuẩn ứng cử viên đại biểu. 2. Cứu xét đơn ứng cử. 3. Giới thiệu các UCV. 4. Vận động 5. Bầu cử.

Một vấn đề có tính cách cơ bản nhất bao trùm tất cả các vấn đề khác. Đó là tiêu chuẩn duyệt xét một ứng cử viên làm Đại biểu HĐND: Khoản 1, Điều 3 của Luật bầu cử HĐND đă qui định tiêu chuẩn đại biểu của HĐND  như sau: „Trung thành với Tổ quốc VN XHCN“.

Trung thành với tổ quốc VN th́ ai cũng có thể hiểu đựơc. Nhưng c̣n bảo „trung thành với XHCN“ th́ ra làm sao? Thực tế có nghĩa là, theo Điều này, muốn ứng cử làm đại biểu HĐND th́ ngừơi đó phải: 1. Thừa nhận và trung thành với chế độ độc đảng. 2. Tuyệt đối trung thành với lănh đạo. Nghĩa là đảng đặt đâu th́ tôi ngoan ngoăn ngồi đó ! Như vậy th́ dân làm chủ ở đâu? Với cách qui định như thế, rơ ràng chính đảng CSVN cũng đang làm chủ, chỉ huy trực tiếp và nghiêm khắc ngay trong cuộc sống thừơng nhật của người dân ở địa phương.

Như vậy Khoản 1 ghi trong Điều 3 trên đây chỉ là hệ luận của Điều 4 Hiến pháp 1992 của chế độ là: ĐCSVN cơ quan độc tôn và duy nhất tổ chức và điều khiển mọi hoạt động trong xă hội!

Một qui định quái gở và sai trái trong Hiến pháp lại đang đẻ ra một quái thai trong Luật bầu cử HĐND. Đấy là chưa kể đến cái CNXH và cái nôi của nó đă bị tan hoang ở cựu Liên xô từ 14 năm rồi ! Nay đang bước vào đầu Thế kỉ 21, ngừơi ta cứ tưởng rằng những người lănh đạo chế độ đă vỡ lẽ ra. Nhưng các qui định trong Luật bầu cử HĐND hiện nay đă cho thấy, tư duy của những ngừơi lănh đạo CSVN chả đổi mới một điều ǵ cả, tư duy của họ vẫn cũ và già nua như đảng của họ đă 74 tuổi!

 

Sau bảng cấm là các hàng rào cản

 

Bảng cấm thứ nhất đă ghi rơ về tiêu chuẩn ứng cử đại biểu là chỉ những ai trung thành với chế độ mới được phép ứng cử. Sau khi đưa ra một tiêu chuẩn quái gở, phản dân chủ trong việc xét đơn các ứng cử viên muốn được bầu vào HĐND như nói trên đây, những người cầm đầu chế độ vẫn không yên tâm. Họ c̣n đưa ra bảng cấm thứ hai và nhiều hàng rào ngăn cản khác, là giao cho Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) vai tṛ xét các đơn ứng cử và hiệp thương giữa những ngừơi ứng cử với các cử tri. Đồng thời MTTQ c̣n lo cả việc vận động và tổ chức bầu cử nữa. Việc này đă qui định rất rơ trong Luật bầu cử HĐND.

Như mọi người biết, MTTQ là tổ chức quần chúng duy nhất được phép hoạt động ở VN và do sự lănh đạo trực tiếp của ĐCSVN. Tất cả các đoàn thể nhân dân khác đều phải hoạt động trong khuôn khổ của MTTQ.

Như vậy có nghĩa là, sau khi Đảng làm ra luật cấm những người khác chính kiến không được ứng cử vào HĐND, Đảng c̣n cho một tổ chức của ḿnh tức MTTQ lo điều tra, xem xét và quyết định đơn ứng cử của các ứng cử viên. Không những thế Đảng c̣n giao cho MTTQ việc vận động, tuyên truyền và tổ chức các cuộc bầu cử nữa.

Cách tuyển chọn các UCV kiểu này đúng là h́nh ảnh một cầu thủ vừa là cầu thủ vừa làm trọng tài trong một trận banh đá!

 

Sau các rào cản c̣n các sàng lọc khác!

 

Sau khi đă đưa ra các bảng cấm và nhiều rào cản, nhưng các ngừơi lănh đạo chế độ vẫn không yên tâm, sợ rằng vẫn có những khe hở để những người không phải phe ḿnh nhẩy đựơc vào các HĐND. Thành thử họ c̣n lập thêm các lớp sàng lọc các ứng cử viên.

Theo Luật bầu cử HĐND th́ mỗi ứng cử viên phải trải qua ba lần hiệp thương của MTTQ và các Uỷ ban bầu cử ! Chỉ 10 ngày trước ngày bầu cử UBBC mới ngưng việc xét khiếu nại của công dân về các ứng cử viên.

Như vây, xét vế h́nh thức th́ rất dân chủ, v́ lúc nào người dân vẫn có quyền khiếu nại về ngừơi ứng cử. Nhưng trong thực tế, dứơi chế độ độc đảng th́ cách qui định như thế có nghĩa là cho tới giờ phút chót trước ngày bầu cử, bất cứ lúc nào người ứng cử đại biểu cũng có thể bị loại khỏi danh sách ứng cử.

Như thế vẫn chưa đủ yên tâm. Nhóm cầm đầu c̣n đưa ra một sàng lọc khác là, ngay cả một ứng cử viên sau khi đă trải qua bao nhiêu „chặng kiểm soát“ và đă đắc cử làm đại biểu HĐND cũng vẫn có thể bị loại. Việc này đă được Thứ trưởng Bộ Nội vụ Đặng Quốc Tiến nói rơ trong một bài phỏng vấn dài vào đầu tháng 2 vừa qua:

„Trong trường hợp không xem xét đựơc trước khi bầu cử, th́ các cơ quan tiếp tục nghiên cứu, kết luận. Nếu việc xem đơn thư tố cáo, có chứng cứ kết luận đại biểu A, B nào đó có những sai phạm, vi phạm pháp luật th́ HĐND vẫn có quyền băi …,tứơc quyền đại biểu. Nếu HĐND đă bầu vào các chức danh chủ chốt th́ Chính phủ không thể phê chuẩn chức danh đó (nếu là tỉnh); tỉnh không phê chuẩn (nếu là cấp huyện); (huyện không phê chuẩn đối với xă.“

 

„Ngừơi dân có cửa để chọn lựa hiền tài“?(!)

 

Sau những bảng cấm, rào cản và sàng lọc là những khẩu hiệu cạnh tranh rất dân chủ! Các cơ quan tuyên truyền của chế độ đang ra công tô hồng cho việc mà họ gọi là, Luật bầu cử HĐNQ ḱ này có điểm mới là công nhận quyền tự ứng cử của công dân làm đại biểu HĐND, bên cạnh các ửng cử viên được các cơ quan giới thiệu. Nhưng Điều 34 của Luật này lại đặt ra một vấn đề rất ngang ngựơc là các ngừơi tự ứng cử hay được giới thiệu ứng cứ đại biểu HĐND thuộc cơ quan nào (Đảng, Nhà nứơc, Mặt trận, Quân đội, Công an…) th́ phải được ngừơi đứng đầu hay ban lănh đạo cơ quan liên hệ giới thiệu. Dứơi một chế độ độc đảng việc qui định trên có nghĩa là chỉ có những ngừơi được tín cậy của lănh đạo ở địa phương mới được giới thiệu, hoặc trá h́nh tự ứng cử làm đại biểu HĐND!

Chả thế mà nữ văn sĩ Dương Thu Hương, ngừơi phụ nữ VN nổi tiếng trên thế giới v́ sự thẳng thắn và bộc trực đă có lần nhận xét về đặc tính của những luật pháp do chế độ hiện nay lập ra là: Điều sau chửi bố điều trước !

Ngoài ra, Thứ trửơng Bộ nội vụ Đặng Quốc Tiến c̣n nhấn mạnh một việc khác đă đựơc Thủ tướng  Phan Văn Khải nói tại Hội nghị toàn quốc triển khai công tác bầu cử đại biểu HDND các cấp nhiệm ḱ 2004-09 vào giữa tháng 1.04 và họ coi là dân chủ, đó là:

            „Số ứng cử viên trong mỗi đơn vị bầu cử phải có số dư là hai ngừơi để cử tri có nhiều cơ hội lựa chọn. Ví dụ, một đơn vị bầu cử được bầu ba ngừơi, th́ số ứng cử viên đưa ra bầu phải có ít nhất là năm ngừơi.“

Điều rất ngoạn mục nữa mà Thứ trửơng Bộ nội vụ c̣n trưng ra để tỏ có dân chủ là, trong các HĐND và UBND trong lần này ĐCSVN „chỉ giới thiệu một ứng cử viên để bầu vào một chức danh lănh đạo“ và ông nói tiếp:

„ Nhưng HĐND cũng có quyền giới thiệu thêm ứng cử viên để cùng „cạnh tranh“ với ứng cử viên của Đảng. Như vậy ngừơi dân đă có „cửa“ để chọn lựa „hiền tài“ tham gia chính quyền. Đây là điểm mới nhất trong ḱ bầu cử HĐND, UBND lần này.“

Nếu căn cứ theo lời của Thứ trửơng Bộ nội vụ th́ ngừơi dân VN sẽ đựơc tự do sử dụng quyền của ḿnh trong các cuộc bầu cử dân chủ và đất nước sắp có dân chủ đến nơi !

 

Nhưng thực tế cho thấy là, Đảng đă dựng lên bao nhiêu cửa ải cùng với những bảng cấm, như tŕnh bày phía trên, thành thử cách nói khoa trương của ông ta chỉ là cách đối phó của chế độ trước phản ứng rất bất lợi của người dân nhạo báng dân chủ dối trá. Để che đậy những cách bầu bán kiểu „đảng cử dân bầu“, cho nên những ngừơi cầm đầu chế độ phải trưng ra một vài h́nh ảnh đẹp, như kiểu ông Thứ trưởng Bộ nội vụ vừa nói trên, nếu không th́ toàn cảnh bầu một chiều cả sao. Nhất là cái cảnh bầu độc diễn th́ thật là khó coi. Thành thử phải có một vài ứng cử viên đối lập cuội cho có tính cách dân chủ!

 

Nói tóm lại, để tỏ ra có dân chủ theo như tiêu chuẩn của Đại hội 9 CSVN (4.01) là xây dựng một nứơc VN giầu mạnh, xă hội dân chủ và văn minh…, trong cuộc bầu cử HĐND các cấp có thể ở một nơi này hay nơi kia có một vài đại biểu gọi là của dân, hay „độc lập“ đựơc bầu làm Uỷ viên của HĐND hay UBND, thậm chí có khi được bầu làm Chủ tịch HĐND, hay chủ tịch UBND. Nhưng cái đó chỉ mang tựơng trưng như phấn son, c̣n về đại thể th́ tuyệt đại đa số những người trung thành với chế độ, với nhóm lănh đạo hiện nay mới nhẩy vào đựơc các chức quan trọng ở các cơ quan chính quyền địa phương. Nói khác, đâu vẫn vào đấy!

Sở dĩ như vậy v́ từ gần năm qua Ban Tổ chức Trung ương đứng đầu là Uỷ viên BCT Trần Đ́nh Hoan, một người rất bảo thủ thuộc phe cánh của Đỗ Mười, đă soạn thảo xong kế hoạch „nhân sự A 1, A2“ để đưa những cán bộ tin cậy vào các chức vụ Chủ tịch, Phó Chủ tịch và Thường vụ các HĐND và UBND trong các cuộc bầu cử sắp tới. Trần Đ́nh Hoan là cái đinh trong Hội nghị toàn quốc triển khai công tác bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm ḱ 2004-09 vào giữa tháng 1.04 vừa qua. 

 

Kê khai tài sản, nhưng lại không để cho công bố công khai.

Tại sao lại có chuyện lạ lùng như thế ?

 

Ngoài cái tṛ dân chủ nhậm nhằng đó, những ngừơi có quyền lực trong BCT c̣n chơi tṛ dân chủ trá h́nh chung quanh việc kê khai tài sản của các ứng cử viên làm đại biểu HĐND. Tuy cuộc bầu cử HĐND đă đựơc quyết định từ lâu và Luật bầu cử đă được công bố từ cuối 12.03, nhưng măi tới 17.3 Uỷ viên Bộ chính trị và Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn An mới kí quyết định việc kê khai tài sản của các Ứng cử viên. Và ngày 1.4 Thủ tướng Phan Văn Khải mới kí Nghị định thi hành việc này. Nhưng theo qui chế th́ chỉ 15 ngày sau khi TT kí Nghị định này mới có giá trị, nghĩa là chỉ c̣n hai tuần trứơc ngày bầu cử. Cho nên việc kê khai như thế nào cũng chẳng ai biết.

Không những thế, tuy gọi là kê khai tài sản, nhưng việc kê khai này lại không được công khai niêm yết trong các nơi bầu cử hay trên báo chí. Khi dư luận thắc mắc về cái tṛ dân chủ trá h́nh này th́ Phát ngôn viên của TT Phan Văn Khải là Nguyễn Kinh Quốc đă nh́n nhận „không công khai th́ việc kê khai tài sản không có giá trị“, nhưng lại đổ lỗi cho đó là „do thời gian quá gấp“.

Cái tṛ đầu voi đuôi chuột của nhóm cầm đầu chế độ không thể che dấu được ai! V́ nếu quả thực không muốn cho các tham quan được tiếp tục chui vào các HĐND và UBND để tham nhũng và sách nhiễu nhân dân th́ những ngừoi cầm đầu chế độ có dư th́ giờ để đưa ra quyết định sớm về kê khai tài sản của các UCV.

 

Bản chất của chế độ

 

Cách thức bầu cử HĐND và UBND vừa diễn ra đă cho thấy rất rơ về bản chất của chế độ là không tin dân và rất sợ dân.

Chính v́ sợ dân và không tin dân, nên những người cầm đầu chế độ mới nghĩ mọi cách để lập các hàng rào hữu h́nh và vô h́nh kiểm soát người dân, ngăn chặn dân và không cho ai chống họ lại có thể ứng cử. Như vậy chứng tỏ chế độ này yếu chứ không phải mạnh. Nếu mạnh, nghĩa là có chính nghĩa, thấy các việc làm của ḿnh đúng và chính đáng, th́ họ đă không cần phải lập ra những bảng cấm hay những hàng rào cản, những cách sàng lọc các ứng cử viên như họ đang làm trong các cuộc bầu cử sắp tới.

Nhưng mặt khác, việc này c̣n chứng tỏ là nay người dân đă không c̣n tin chế độ, nhất là không tin vào nhóm lănh đạo. V́ suốt mấy chục năm nay, chính bản thân mỗi người dân đă từng là nạn nhân của chính sách nói một đằng làm một nẻo của nhóm lănh đạo này.

 

Câu hỏi chung cuộc là, cuộc bầu cử HĐND và UBND có mang lại dân chủ cơ sở cho ngừơi dân VN không? Chúng tôi xin nhắc lại đại ư lời nhận xét của Hồng y Phạm Minh Mẫn:   Ngừơi dân VN muốn có một nền chính trị dân chủ rộng bao la như đại dương, nhưng mức độ dân chủ mà chế độ ban phát chỉ bằng cái ao tù!

Nhận xét này rất phản ảnh ư nguyện chung của người dân VN. Những người lănh đạo chế độ nên sớm nhận ra rằng, trong thời gian qua cái ao đó đang có một nguồn nước mới chẩy vào rất mạnh, khiến cho những chất dơ bẩn đang bị đẩy lên trên mặt nước.

Ngừơi dân VN đă nhận ra là cái ao tù quá chật chội và quá dơ bẩn. Mùi hôi thối của tham nhũng và cửa quyền đă quá nồng nặc, nhiều nơi người dân đă không c̣n chịu đựng được nữa. Những cuộc biểu t́nh của nông dân ở hầu hết các huyện của tỉnh Thái b́nh 1995, của đồng bào Tây nguyên lần thứ nhất vào năm 2001 và lần thứ hai vừa mới diễn ra và những cuộc biểu t́nh của nông dân miền Nam ngay tại thủ đô Hà nội trong thời gian qua đă tỏ rơ thái độ rất bất b́nh trước nạn ức hiếp, đàn áp và tham nhũng trắng trợn của các cường hào đỏ ở các địa phương.

Nếu thông minh th́ những nguời cầm đầu chế độ nên trả lại càng sớm càng tốt quyền tự do thực sự cho nhân dân. Nhưng nếu cứ tiếp tục quay lưng với thực tế, thờ ơ với đ̣i hỏi chính đáng của nhân dân và tổ chức các cuộc bầu cử dân chủ trá h́nh và gian lận như hiện nay th́ không thể nào cứu nguy cho chế độ đựơc bao lâu nữa! ♣

GHI CHÚ

. Báo diện tử ĐCSVN ngày 26.4.04

.Nhân dân (ND) 9.1.04

. Trước đó Bộ chính trị đă ra Chỉ thị về việc bầu cử HĐND và UBND, ND 29.11.03

. Xem ND 23-28.12.03

. Trong cuộc phóng vấn của báo Lao động, Phạm Thế Duyệt, Chủ tịch MTTQ c̣n nói tới 5 bước, báo Lao động điện tử 16.2.04

. Vietnam Net 6.2.04

. Ibid

. Ibid

. Vietnam Net 4.5.04