DC&PT - Thời Sự 2018

Chuyện hài hước: Tấm bản đồ biến mất

FB Nguyễn Thị Oanh

Vụ “mất tích” bản gốc quy hoạch chính thức của khu đô thị Thủ Thiêm tại thành phố HCM nghe thật hài hước, nhưng đó là cái sự hài “cười ra nước mắt” và không thể là chuyện “nghe qua rồi bỏ”!

Tài liệu này, nếu có, khó mà tin có thể bị mất, bởi các lẽ sau:

– Bản vẽ gốc phải được lưu trong máy tính. Dù có cách đây hơn 20 năm th́ vào năm 1996, máy tính cũng đă được sử dụng khá phổ biến trong các cơ quan công quyền. Lẽ nào khi đó bản vẽ này chỉ được vẽ bằng tay một cách thủ công và chỉ có một bản duy nhất bị thất lạc? Mà ngay cả nếu hồi đó không có máy tính th́ chẳng lẽ cũng không có cách nào lưu trữ các tài liệu khác tương tự?

– Các tài liệu quản lư luôn có nhiều bản gốc được lưu ở các cơ quan khác nhau của chính quyền. Ngay trong mỗi đơn vị cũng c̣n phải tuân thủ nguyên tắc lưu công văn đi và đến ở các pḥng ban khác nhau chứ đừng nói tới cả bộ máy quản lư khổng lồ của nhà nước! V́ thế, không thể hiểu nổi khi một bản vẽ quy hoạch đất đai có tầm quan trọng tới mức Thủ tướng phải phê duyệt mà lại không có cơ quan nào c̣n lưu bản gốc! Nếu TP.HCM không lưu th́ các bộ, ngành có trách nhiệm liên quan thuộc chính phủ cũng phải c̣n bản lưu. Tại sao nơi cuối cùng có thể hy vọng là Cục Lưu trữ quốc gia cũng không có bản quy hoạch này (!?).

Vậy chỉ có ba giả thiết được nghĩ đến:

1/ Bản vẽ này chưa bao giờ được ban hành.

2/ Bản vẽ này đă được ban hành nhưng không hề được lưu giữ và quản lư bản gốc theo quy định chung, nên đă bị mất từ lúc nào mà không ai biết!

3/ Bản vẽ này đă bị những kẻ nào đó thống nhất “thủ tiêu” trong quá tŕnh triển khai.

Trường hợp thứ nhất khó có thể xảy ra v́ theo báo chí thông tin th́ bản quy hoạch này đă được ban hành “kèm theo bản kư chính thức của quyết định 367 ngày 4-6-1996 của Thủ tướng Chính phủ được sao gửi đến nhiều nơi, từ Thủ tướng, các phó thủ tướng, các bộ và cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Văn pḥng Trung ương Đảng, Văn pḥng Quốc hội, Văn pḥng Chủ tịch nước, HĐND, UBND TP.HCM, bộ trưởng – chủ nhiệm, các phó chủ nhiệm Văn pḥng Chính phủ” (Tuổi Trẻ, 4/5/2018).

Nếu giả định là trường hợp thứ hai th́ nó cho thấy thực trạng quản lư, lưu trữ hồ sơ của các cơ quan nhà nước ở ta thật đáng báo động và cần phải thực hiện tổng rà soát lại ngay! Một “chính phủ kiến tạo” với cuộc cách mạng 4.0 như quyết tâm của Thủ tướng hiện hữu lẽ nào lại chấp nhận năng lực của một bộ máy quản lư đất đai mà tŕnh độ c̣n thua cả cách quản lư theo chế độ “bằng khoán điền thổ” thô sơ nhưng hiệu quả từ thời kỳ Pháp thuộc cách nay hàng thế kỷ?

Và cuối cùng, nếu giả thiết thứ ba đúng th́ câu chuyện sẽ không c̣n đơn giản như là một ví dụ về sự yếu kém và tắc trách trong quản lư nhà nước nữa, mà cần phải được chuyển cho cơ quan pháp luật tiến hành điều tra để xử lư tới nơi tới chốn. Bao năm qua, Thủ Thiêm vốn là điểm nóng nổi bật về tranh chấp đất đai ở quận 2, TP.HCM với hàng trăm vụ thưa kiện và dân oan v́ bị giải tỏa trắng hoặc cưỡng chế mất nhà, mất đất. Giờ th́ nhờ “cháy nhà ra mặt chuột”, nhiều người mới thắc mắc không hiểu chính quyền thành phố đă dựa vào cơ sở nào để thu hồi đất của dân giao cho các dự án địa ốc, trong khi không có bản đồ quy hoạch gốc hợp pháp cho khu vực này?

Thật khôi hài khi cùng một sự việc mà ông Chánh Văn pḥng UBND TP.HCM th́ khẳng định là “chưa t́m ra” chứ không phải “đă mất”. Một ông thứ trưởng Bộ Xây dựng lại cho rằng “có rất nhiều bản đồ quy hoạch chứ không phải chỉ một”. C̣n vị Trưởng ban tiếp công dân của Thanh tra chính phủ th́ xác định chắc nịch với báo chí rằng “Làm ǵ có mà t́m!” (Dân trí, 3/5/2018).

Trước bối cảnh dư luận đang quan tâm mong ngóng “lửa đốt ḷ” sẽ lan đến TP.HCM với sự phanh phui trách nhiệm của cựu Bí thư Lê Thanh Hải về các vụ xẻ thịt đất công đầy tai tiếng ở đây, sự bất nhất trong phát ngôn của một số viên chức cao cấp thuộc các cơ quan có liên quan như trên càng làm dấy lên những đồn đoán về một âm mưu cố t́nh “khai tử” tấm bản đồ quy hoạch đă được phê duyệt chính thức, nhằm xóa bỏ dấu vết nhám nhúa của những cuộc ăn chia từ hối mại quyền thế. Hoặc nếu không th́ chí ít cũng là nhằm giúp cho các nhóm lợi ích dễ bề xâu xé đất đai để hưởng lợi từ đề án quy hoạch lại khu vực giàu tiềm năng phát triển nhất của Thành phố!

Tuy nhiên, trên hết tất cả, vụ “mất tích” tấm bản đồ quy hoạch Thủ Thiêm thêm một lần nữa là bằng chứng cho thấy khi chính thể cầm quyền không điều hành đất nước dựa trên sự minh bạch và trách nhiệm giải tŕnh (Transparency and Accountability) th́ cái câu “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra” sẽ măi chỉ là một khẩu hiệu “nguỵ dân chủ”. Nguy hiểm hơn, khi đất đai đă được pháp luật quy định “thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lư” (Điều 53 Hiến pháp năm 2013), nhưng nếu Nhà nước không thể hiện được tính công khai, minh bạch trong quản lư th́ chính Điều 53 này sẽ bị các nhóm lợi ích sử dụng làm công cụ để chiếm đoạt và thâu tóm đất đai. Bao nhiêu cuộc tranh chấp đất đai thậm chí đổ máu, bao nhiêu vụ án oan nghiệt đă xảy ra v́ dân “tức nước vỡ bờ” với việc thu hồi, giải toả hoặc cưỡng chế từ phía chính quyền… Tất cả đều là do Điều 53 và cũng chỉ xuất phát từ Điều 53!

Thế nên đằng sau việc mất tấm bản đồ quy hoạch là một câu chuyện không hề nhỏ về quản trị đất nước trong xă hội chúng ta

Trích: Tiếng Dân 05.05.18

 

Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ & Phát triển điện tử:  

            www.dcpt.org                       

hay       www.dcvapt.net             

                                          

                                          

Email: dcvapt@gmail.com  

Hiệp Hội Dân Chủ và Phát Triển Việt Nam     Trở về Mục Lục