DC&PT - Thời Sự 2019      

 

Đảng, Truyền Thông Và 40 Năm Cuộc Chiến Tranh

Chống Quân Xâm Lược Trung Quốc 1979

Quách Hạo Nhiên

 

"Muốn biết chiến tranh là cái ǵ người cần hỏi ư kiến, người cung cấp định nghĩa chính xác nhứt không phải là các vị nguyên thủ quốc gia, các chính khách lẻo mép, và các vị thống chế, tổng tư lệnh không bị bom đạn làm trầy miếng da nào" mà nên "hỏi những người phụ nữ đẻ con cho thiên hạ đem đi nướng... hỏi những bà mẹ sau chiến tranh đi hết những nghĩa trang này đến nghĩa trang khác t́m nấm mộ đề tên con ḿnh mà không gặp..."! (“Vết thương thứ mười ba” – Trang Thế Hy).

 

V́ sao “Đảng ta” lại bất ngờ “bật đèn xanh” ?

Thật  bất ngờ là năm nay cuộc chiến tranh chống quân xâm lược Trung Quốc năm 1979 được các cơ quan truyền thông nước nhà thuật lại một cách rầm rộ và khá chi tiết đến mức nhiễu loạn ngay sau kỳ nghỉ Tết nguyên đán. Tuy vẫn chưa có cơ sở vững chắc nào để khẳng định việc “bật đèn xanh” này có phải là bước tiến thật sự trong nhận thức đặc biệt là trong vấn đề “Thoát Trung” của những lănh đạo cao nhất của đất nước hiện nay hay không nhưng trước hết, hăy cứ tạm vui mừng trước đă. Không vui sao được v́ đă hơn 30 năm qua (tính từ ngày cuộc chiến này kết thúc (1989) và mật ước Thành Đô (1990) được bí mật kí kết) gần như tất cả mọi vấn đề có liên quan đến cuộc chiến khốc liệt và đẫm máu này hoàn toàn bị bưng bít, che giấu (thậm chí những ai cả gan nhắc đến cuộc chiến tranh này có khi c̣n bị kết tội là “phản động” hay “kích động ḷng thù hận”, “gây chia rẻ t́nh hữu nghị” của hai Đảng hai dân tộc Việt - Trung). Minh chứng rơ nhất là, toàn bộ sự kiện lịch sử đau thương này chỉ được đề cập một cách sơ sài trong SGK lịch sử để dạy cho các em học sinh phổ thông vỏn vẹn mấy ḍng. Trong khi đó với cuộc kháng chiến “chống thực dân Pháp” và “đế quốc Mỹ” th́ không biết cơ man nào là sách, báo, tài liệu cùng với đó là vô số các cuộc mít tinh tuyên truyền, kỷ niệm vào bất kỳ thời điểm nào trong năm. Đáng nói hơn, ở chiều ngược lại, bên kia biên giới “người bạn vàng”, “người anh em”, người “đồng chí 4 tốt” của “Đảng ta” vẫn không thôi tuyên truyền với con dân của họ rằng đây là cuộc chiến tranh nhằm “tự vệ, phản kích” trước một Việt Nam “vong ân bổi nghĩa”! Từ đây, một câu hỏi mà rất những ai nếu quan tâm đến chính trường cũng như các vấn đề xă hội Việt Nam hôm nay không thể không đặt ra là tại sao năm nay “Đảng ta” lại đột ngột thay đổi thái độ như vậy? Trong cái nh́n tích cực nhất, tôi thử nêu ra 3 lư do cơ bản để lư giải cho sự “bẽ kèo” rất đột ngột này của “Đảng ta” như sau:

Một, phải chăng đây là một trong những điều khoản thỏa thuận trong mật ước Thành Đô năm 1990? Nghĩa là sau thời hạn 40 năm kể từ ngày cuộc chiến khởi phát các bên mới được công khai về cuộc chiến này cho dân chúng ḿnh? Một thỏa thuận như một điều kiện để “b́nh thường hóa quan hệ” với chiêu bài “câu giờ” nhằm đánh lạc hướng dư luận quốc tế đồng thời cũng là giữ thể diện cho kẻ xâm lược vốn là đồng chí, lăng giềng hữu hảo...  

Hai, sức ép từ Hoa Kỳ (nhất là từ thời tổng thống D. Trump) trong vấn đề đối ngoại v́ thời gian qua so với Trung Quốc “Đảng ta” đă quá thiên vị, chỉ tuyên truyền một chiều và dĩ nhiên là rất không công bằng với Hoa Kỳ trong cái nh́n về các cuộc chiến tranh? Tuy lúc nào cũng nói “gác lại quá khứ hướng đến tương lai” nhưng lại lên án, mạt sát Hoa Kỳ rất nặng nề vào mỗi dịp 30/4 hay bất cứ khi nào Đảng thích; ngược lại với Trung Quốc th́ lại rụt rè, sợ sệt, im lặng đến đáng ngờ? Trong khi đó, hiện nay nếu không có sự tuyên bố mạnh mẽ cùng sự hiện diện của Ḥa Kỳ ở Biển Đông th́ rất có khả năng Trung Quốc đă động binh gây khó dễ hơn cho Việt Nam trong vấn đề tranh chấp chủ quyền các đảo ở Trường Sa, Hoàng Sa. Không những vậy, trong chính sách tuyên truyền lúc nào cũng xem Hoa Kỳ là “thế lực thù địch” c̣n Trung Quốc tuy luôn ức hiếp ở biển Đông th́ lại là “bạn vàng” và “đồng chí 4 tốt”?

Ba, đây là một trong những kịch bản quan trọng trong công tác chuẩn bị của “Đảng ta” cho cuộc gặp gỡ thượng đỉnh lần 2 giữa Hoa Kỳ và Bắc Triều Tiên đang cận kề vào cuối tháng. Trong t́nh h́nh dân chúng nhất là các lực lượng tiến bộ trong xă hội đang có nhiều bất đồng và mất niềm tin với Đảng; cộng với đó là sự bất ổn khi nh́n sang t́nh cảnh nổi giận của người dân Venezuela nên “Đảng ta” không thể không pḥng bị từ xa về những t́nh huống bất ngờ và xấu nhất có thể xảy ra?

Khi truyền thông thay việc của các sử gia

Như đă nói, cuộc chiến đấu chống quân xâm lược Trung Quốc diễn ra cách đây đúng 40 năm nhưng có hơn 30 năm “Đảng ta” không cho bất kỳ ai đề cập đến sự kiện này. Vậy mà đùng một cái, năm nay Đảng lại “bật đèn xanh” cho giới truyền thông báo chí đưa tin thoải mái mà không ngăn cản ǵ. Chưa kịp vui mừng v́ sự đột ngột thay đổi thái độ này của Đảng th́ lại thấy vô cùng quan ngại cho cách đưa tin ồ ạt như xả lũ của các cơ quan báo chí, truyền thông nước nhà trong những ngày qua. Có thể nói, ngoài một số báo có bề dày truyền thống và kinh nghiệm như Tuổi trẻ, Thanh hiên, Vnexpress... nên bài vở về chủ đề này được chuẩn bị khá công phu, kỹ lưỡng cả về nội dung lẫn h́nh thức tŕnh bày th́ c̣n lại đa phần có vẻ đang có biểu hiện của sự tùy tiện, mạnh ai nấy nói chẳng khác ǵ một trận địa ngỗn ngang không có tướng lĩnh đủ dũng khí để và bản lĩnh để chỉ huy?

Qua việc này mới thấy, việc “Đảng ta” đă “cấm khẩu” dân chúng suốt 30 năm qua cũng như việc tước đoạt quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí trong xă hội hôm nay nó nguy hiểm đến mức thế nào. Tuy giờ đây, “Đảng ta” đă “bật đèn xanh” cho giới truyền thông nhưng rơ ràng “Đảng ta” cũng đang rất bị động v́ hoàn toàn không có một sự chuẩn bị nào cho giới sử học nước nhà suốt 30 năm qua về  cuộc chiến tranh này. V́ nói cho cùng, đây mới là thành phần duy nhất đủ tư cách và uy tín nói để nói về lịch sử dân tộc trên tinh thần khoa học chứ không phải đội ngũ truyền thông, báo đài hiện nay vốn chỉ có nhiệm vụ đưa tin theo định hướng và chỉ thị. Bàn về sự kiện lịch sử rất quan trọng đă xảy ra cách nay 40 năm nhưng đa phần chỉ là dân ngoại đạo; lại thiếu sự đầu tư, chuẩn bị nhất là về tư duy về khoa học lịch sử, không những vậy c̣n để cho cảm xúc nhất thời chi phối và lấn át th́ rất khó thuyết phục người khác về tính khách quan, khoa học, nhân văn, nhân ái hay xa hơn là ḥa giải lịch sử...

Chiến tranh nói cho cùng là sự bất b́nh thường của tâm lư con người trong những thời điểm oan nghiệt nhất của lịch v́ đă bất đắc dĩ fải tàn sát lẫn nhau. Đă trót bắn giết lẫn nhau th́ cũng nên biết sám hối chứ không nên chỉ có tự hào. Đồng ư là cần phải ṣng fẳng và minh bạch lịch sử nhưng khi chiến tranh đă qua rồi cũng phải hết tỉnh táo và cẩn trọng trong khi nhắc lại nhất là cho thế hệ con cháu nghe. Bài học kinh nghiệm cho mọi cuộc chiến tranh đẫm máu trong lịch sử không nên chỉ dừng lại ở chuyện “ta anh hùng, nhân hậu; địch man rợ, dă man” mà quan trọng hơn là sự pḥng bị và cảnh giác để tốt nhất là dừng bao giờ để xảy ra chiến tranh thêm một lần nào nữa. Một dân tộc mà suốt chiều dài lịch sử lại ngập ch́m trong những cuộc chiến tranh đẫm máu (dù là với tinh thần chống xâm lược rất chính nghĩa đi nữa) th́ nhất định cũng phải xem lại thái độ ứng xử và nội lực của dân tộc ấy trong những thời điểm ḥa b́nh. Ḿnh phải làm sao và như thế nào để hết lần này đến lần khác bị ngoại bang xâm lược để rồi con đường vinh quang của dân tộc lại là con đường “xây xác quân thù” đầy bạo lực như thế?

Thế nên, “tôn trọng sự thật khách quan của lịch sử nhưng không kích động sự thù hận” là quan điểm đúng về mặt lư thuyết nhưng thực tế là vấn đề rất khó khăn và phức tạp khi tŕnh bày. Nếu không phải là một sử gia chân chính, không có cách tiếp cận khoa học, nhiều chiều th́ rất dễ tự biến ḿnh thành “sử nô” hoặc cùng lắm cũng chỉ là ăn theo nói leo cho sướng miệng mà thôi!

Thay lời kết

Trong ba giả thuyết liên quan đến việc bất ngờ “bật đèn xanh” của “Đảng ta” về cuộc chiến tranh năm 1979 (như đă tŕnh bày ở trên) cá nhân tôi thiên về giả thuyết cuối cùng nhiều hơn. Có hai lư do tôi thiên về giả thuyết này là:

Thứ nhất, mặc dù cho đến nay tuy đă bật đèn xanh cho giới truyền thông thoải mái đưa tin (đến nhiễu loạn) nhưng có thể thấy vẫn không có một cuộc mít tinh tchính thức nào từ phía trung ương hay địa phương để tưởng nhớ những anh hùng, liệt sĩ đă hy sinh để bảo vệ tổ quốc trong cuộc đối đầu với quân xâm lược Trung Quốc năm 1979 giống như những cuộc mít tinh vảo mỗi dịp 30/4 hàng năm.

Thứ hai, tuy thời gian qua “Đảng ta” đă có những thay đổi và biến chuyển tích cực trong vấn đề lănh đạo và điều hành đất nước, nhưng, có thể thấy hiện nay lực lượng bảo thủ trong Đảng vẫn đang chiếm thế thượng phong. Bảo thủ ở đây không phải là “bán nước” hay “thân Trung Quốc” mà trước hết là do sự hạn chế, lạc hậu trong nhận thức và tư duy trước những vấn đề mới của xă hội và trên thế giới. Điều này thể hiện rơ nhất ở cách nghĩ máy móc, ấu trĩ “c̣n Đảng c̣n ḿnh” của rất nhiều người. Với những người này, “c̣n Đảng” cũng đồng nghĩa những quyền lợi về vật chất (tiền tài, danh vọng, địa vị, chức tước...) mà Đảng đă ban cho không bị mất đi hay phổ biến hơn là lợi dụng những chủ trương chính sách của Đảng để móc ngoặt và tham nhũng, vun vén cho cá nhân ḿnh. Vậy nên, dù cho Đảng có tệ hại đến mấy đi nữa th́ họ cũng nhân danh hay bênh vực trong sự mù quáng và ích kỷ. Nói cho cùng, chính thành phần này chứ không phải ai khác mới là rào cản, là trở ngại lớn nhất cho sự phát triển và phồn vinh của đất nước. Với tầm nh́n hạn hẹp, sự ích kỷ và cực đoan đă ăn vào máu, những người này đă và đang tạo sức ép lên số ít những cá nhân có tư duy tiến bộ trong Đảng, thật sự v́ dân tộc và đất nước.

Thời gian qua, những tranh căi nẩy lửa xung quanh sự ra đời của quyển sách “Gạc Ma ṿng tṛn bất tử” mà trong đó với cái nh́n bảo thủ, hẹp ḥi nhiều tướng lĩnh quân đội về hưu đă lên án phản đối, thậm chí mạt sát và chụp mũ chính trị những người đă đấu tranh để quyển sách ấy ra đời là một minh chứng cụ thể và rơ ràng nhất. Hay cũng chính họ đă lên tiếng phản đối và gây sức ép lên những người lănh đạo cao nhất của đất nước khi biết được thông tin các nhà sử học sẽ tổ chức biên soạn lại bộ sách Lịch sử Việt Nam trên tinh thần và cái nh́n cởi mở, tiến bộ, ḥa giải. Đặc biệt là về vấn đề bỏ cách gọi quân đội và chính quyền Việt Nam cộng ḥa trước đây bằng cụ từ “ngụy quân, ngụy quyền” như trước đây.

Tóm lại, việc bất ngờ “bật đèn xanh” cho truyền thông nước nhà công khai nói về cuộc chiến tranh chống quân xâm lược Trung Quốc cách nay 40 năm, rất có thể đều nằm trong kế hoạch pḥng bị từ xa của “Đảng ta” đặc biệt và trước hết là để đảm bảo tuyệt đối về mặt an ninh chính trị cho cuộc gặp gỡ lịch sử giữa hai chính khách hàng đầu thế giới D. Trump và Kim Jong Un. Xa hơn nữa là nhằm khơi thông và hạ nhiệt những “cái đầu nóng” của người dân vốn đang rất bức bối về nhiều vấn đề bất công và tiêu cực trong xă hội và đất nước hiện nay. Rất có thể việc “bật đèn xanh” này trong nhất thời sẽ làm Bắc Kinh nổi giận nhưng đây chính là phương án tối ưu nhất trong hoàn cảnh gấp rút và phức tạp này. Cùng lắm sau đó “Đảng ta” sẽ giải thích qua con đường ngoại giao bằng chiêu bài “ư thức hệ”. Điều này dù sao vẫn tốt hơn là để cho những ức chế, dồn nén của người dân nếu bùng nổ ra th́ sẽ phản ứng không kịp? Bài học Venezuela đang rành rành trước mắt nên chắc chắn “Đảng ta” sẽ không bao giờ chủ quan. Trong cái nh́n này, dù muốn dù không cũng phải thừa nhận “Đảng ta” đă rất “tài t́nh và sáng suốt”! Dĩ nhiên “tài t́nh và sáng suốt” trong sự độc tài, độc đoán, v́ sự tồn vong của Đảng, của chế độ này hơn là v́ sự tồn vong của quốc gia, dân tộc.  

CT, 17/02/2019

Q.H.N

 Tác giả gởi cho viet-studies ngày 17-2-19

Trích: Viet-studies 20.02.19

 

Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ & Phát triển điện tử:  

            www.dcpt.org                                  

hay       www.dcvapt.net                             

                                                     

                                                     

Email: dcvapt@gmail.com                     

Hiệp Hội Dân Chủ và Phát Triển Việt Nam     Trở về Mục Lục